Ngày xửa ngày xưa, ở vùng biển xanh thẳm, có một vị thần mình rồng tên là Lạc Long Quân. Thần to lớn nhưng hiền lắm, vảy lấp lánh xanh bạc. Thần hay bơi ngược sông lên đất liền, dạy bà con cách trồng lúa, cách đan lưới bắt cá, cách dựng nhà sàn cho khỏi ướt mỗi mùa nước lên.

Trên núi cao phương Bắc, có nàng tiên Âu Cơ, tóc dài đen mượt, áo mềm như mây. Nàng yêu hoa thơm cỏ lạ, nghe nói phương Nam đẹp lắm nên bay xuống ngắm.

Một hôm, Âu Cơ xuống bờ sông hái hoa. Đúng lúc ấy, Lạc Long Quân cũng bơi lên thăm đồng ruộng. Hai người gặp nhau, mỉm cười chào nhau. Họ ngồi kể chuyện biển, chuyện núi suốt cả buổi chiều, càng nói càng quý nhau. Rồi Lạc Long Quân và Âu Cơ nên vợ nên chồng, cùng sống trong cung điện trên đỉnh đồi.

Ít lâu sau, Âu Cơ có một điều bất ngờ. Nàng sinh ra một cái bọc tròn tròn, mềm mềm. Trong bọc có bao nhiêu trứng biết không? Một trăm quả trứng! Một, hai, ba... đến tận một trăm. Ngày nào Âu Cơ cũng ủ ấm, hát ru cho trứng nghe. Bảy ngày sau, lách tách, lách tách, một trăm quả trứng nở ra một trăm người con, trai có gái có, đứa nào cũng hồng hào, bụ bẫm, cười khanh khách.

Các con lớn nhanh như thổi, như măng tre mọc sau mưa. Chẳng mấy chốc cung điện rộn ràng tiếng chân chạy lạch bạch, lạch bạch, và tiếng gọi ríu rít: "Mẹ ơi! Ba ơi!"

Nhưng Lạc Long Quân quen sống dưới nước, lâu ngày nhớ biển. Âu Cơ quen sống trên non, lâu ngày nhớ núi. Một tối, khi các con đã ngủ say, hai người ngồi bên nhau bàn chuyện.

Lạc Long Quân nói: "Nàng ơi, ta là giống rồng ở biển, nàng là giống tiên ở núi. Miền biển cần người dạy bà con đi thuyền, đánh cá. Miền núi cần người dạy bà con trồng trọt, dệt vải. Hay là mỗi người mình chăm một miền, cho khắp nơi cùng được ấm no?"

Âu Cơ nghĩ lâu lắm rồi gật đầu: "Vậy năm mươi con theo chàng xuống biển, năm mươi con theo thiếp lên núi. Mình vẫn là một nhà."

"Mãi mãi là một nhà," Lạc Long Quân nói. "Khi nào có việc cần, cứ gọi nhau, ta sẽ đến ngay."

Thế là năm mươi người con theo ba xuống biển, cười vang, té nước ào ào. Năm mươi người con theo mẹ lên núi, vừa đi vừa hái hoa dọc đường. Anh em thường xuyên qua lại thăm nhau. Các con miền biển mang lên vỏ ốc, cá khô. Các con miền núi mang xuống mật ong, chăn thổ cẩm ấm áp. Gặp nhau là ôm chầm lấy nhau: "Anh ơi! Em ơi!"

Người con trưởng theo mẹ lên vùng Phong Châu, được bà con tôn làm vua, gọi là Hùng Vương. Vua đặt tên nước là Văn Lang, chăm lo cho bà con khắp nơi, từ miền biển tới miền núi.

Vì thế cho đến tận bây giờ, người Việt Nam mình vẫn gọi nhau là "đồng bào", nghĩa là cùng sinh ra từ một bọc. Và mình vẫn tự hào nói rằng mình là "con Rồng cháu Tiên". Dù ở miền biển hay miền núi, ở gần hay ở xa, mình đều là anh em một nhà.

Mẹo cho ba mẹ: Ba mẹ cùng bé đếm trứng trên đầu ngón tay, rồi hỏi bé thích đi thăm miền biển hay miền núi hơn.

Hỏi bé: Kể xong, ba mẹ có thể hỏi: “Trong truyện, ai là người tốt bụng, và bạn ấy đã làm gì?”

Đây là bản kể lại nhẹ nhàng, cả nhà vẫn thương yêu gắn bó dù sống ở những nơi khác nhau, không có gì đáng sợ.